“ผักปลอดภัยลุ่มน้ำย่าง”… สู่แหล่งอาหารที่ปลอดภัยอย่างยิ่งยืน

“ผักปลอดภัยลุ่มน้ำย่าง”… สู่แหล่งอาหารที่ปลอดภัยอย่างยิ่งยืน

             พื้นที่เกษตรกรรม ลุ่มน้ำย่าง ครอบคลุมพื้นที่ตั้งแต่ตำบลศิลาเพชร อำเภอปัว ตำบลยม ตำบลจอมพระ อำเภอท่าวังผา ซึ่งวิถีชีวิตคนในพื้นที่ลุ่มน้ำย่างทำเกษตรกรรมมาตั้งแต่บรรพบุรุษ จวบปัจจุบันวีถีการทำเกษตรกรรมเปลี่ยนจากการพึ่งพาธรรมชาติ ปลูกพืชท้องถิ่นเพื่อเป็นอาหาร สู่การทำเกษตรกรรมเชิงพาณิชย์ ที่มีการขยายพื้นที่เพาะปลูก และนำพันธุ์พืชเข้ามา ผลการปรับเปลี่ยนเกษตรกรรมการผลิตพืชในเชิงพาณิชย์ เกษตรกรจึงมีความจำเป็นที่ต้องใช้ปุ๋ยเคมี ยาฆ่าแมลง เพื่อให้ได้ผลผลิตที่มากขึ้นจากความต้องการของตลาด ซึ่งพ่อค้าคนกลางเป็นผู้กำหนดราคาพืชผลทางการเกษตรจากเกษตรกร ปัญหาที่ตามมาจากการทำเกษตรกรรมเชิงพาณิชย์ ทำให้ผลผลิตทางการเกษตรของเกษตรกรมีค่าสารตกค้างจากยาฆ่าแมลงสูงกว่ามาตรฐานกำหนด ดินในพื้นที่เกษตรกรรมเสื่อมสภาพจากการใช้ปุ๋ยเคมีมายาวนานและผิดวิธี รวมถึงราคาผลผลิตตกต่ำจากการกำหนดราคาโดยพ่อค้าคนกลาง

          ปัจจุบัน สหกรณ์ปฏิรูปที่ดินท่าวังผา จำกัด ได้ดำเนินการส่งเสริมสมาชิกและเกษตรกรในพื้นที่ผลิต ผักปลอดภัย โดยตระหนักถึงความสำคัญของการผลิตพืชผักปลอดภัยตามระบบ GAP เพื่อสร้างผู้ผลิต และตลาดพืชผักปลอดภัยในจังหวัดน่าน ประกอบกับสมาชิกสหกรณ์ที่ประสบกับความเดือดร้อนจากอาชีพการเพาะปลูกพืชผัก ผลผลิตไม่ได้คุณภาพ รวมไปถึงการขาดตลาดที่รองรับ ผลผลิต จึงนำเอาแนวทางของระบบสหกรณ์มาดำเนินการแก้ไขปัญหา จากสมาชิกของสหกรณ์ 1,200 ราย ร่วมดำเนินโครงการส่งเสริมการผลิตพืชผักปลอดภัยลุ่มน้ำย่าง จำนวน 700 กว่าราย มีพื้นที่เพาะปลูกกว่า 800 กว่าไร่ มีการปรับเปลี่ยนระบบการผลิตเป็นการผลิตพืชผักปลอดภัย ได้รับการรับรองมาตรฐาน GAP ส่งเสริมสมาชิกให้ลดการใช้สารเคมี ลดการใช้เมล็ดพันธุ์ ส่งเสริมให้หันมาเน้นใช้สารชีวภัณฑ์ทดแทน ซึ่งเป็นการช่วยลดต้นทุนการผลิตของสมาชิก และสนับสนุนเงินทุนในอัตราดอกเบี้ยต่ำ โดยมี กรมส่งเสริมสหกรณ์ ได้สนับสนุนงบประมาณในการส่งเสริมโครงการผลิตผักปลอดภัยของสถาบันเกษตรกรเพื่อดำเนินกิจกรรมพัฒนาธุรกิจและสร้างเครือข่ายการ ดำเนินธุรกิจรวบรวมผักปลอดภัย รวมไปถึงการสนับสนุนการก่อสร้างโรงคัดแยก บรรจุหีบห่อพืชผัก การสนับสนุนให้ได้รับการรับรองมาตรฐานสถานที่ผลิต (GMP) โรง แช่แข็งพืชผัก และโรงอบแห้งพลังงานแสงอาทิตย์ สิ่งเหล่านี้ส่งผลให้การดำเนินการในรอบปีที่ผ่านมา สหกรณ์สามารถรวบรวมผลผลิตพืชผักปลอดภัยส่งจำหน่ายให้กับเทสโก้โลตัส ผู้ค้าในตลาดไท ตลาดสี่มุมเมือง และตลาดในจังหวัด กว่า 1,800 ตัน มูลค่ากว่า 20 ล้านบาท สมาชิกมีรายได้เพิ่มมากขึ้น ตลอดจนคุณภาพชีวิตที่ดีของคนในชุมชนและผู้บริโภค ที่จะได้บริโภคสินค้าเกษตรที่ปลอดภัยจากสารเคมีตกค้าง   รวมไปถึงการได้บริโภคสินค้าคุณภาพในราคาที่เป็นธรรม จะช่วยให้ผู้บริโภคเกิดความมั่นใจในคุณภาพของผลผลิตที่ปลอดภัยตั้งแต่แหล่งผลิตไปจนถึงโต๊ะอาหาร (From Farm to Table) ภายใต้แบรนด์สินค้าพืชผัก ผักปลอดภัย   ลุ่มน้ำย่าง ที่จะเป็นแหล่งผลิตและรวบรวมผักคุณภาพ  ปลอดภัย ไร้สารตกค้างสู่ผู้บริโภค อย่างยั่งยืน.

                โดยชาญณรงค์  ชาวแหลง  นักวิชาการมาตรฐานสินค้า สำนักงานสหกรณ์จังหวัดน่าน